پس از آغاز دور جدید اعتراضات مسالمت آمیز مردم شهرهای مختلف احواز به تبعیض سیستماتیک، بی آبیعمدی و نابودی منابع طبیعی سرزمین آبا و اجدادی مردم شهرهای عربنشین، موجی از سرکوب خشن معترضان توسط نیروهای امنیتی براه افتاد که منجر به کشته شدن حداقل ۸ جوان با شلیک مستقیم اسلحه جنگی و دستگیری بیش از ۱۰۰۰ نفر از معترضان در شهرهای مختلف احواز شد.
سازمانها و گروههای مدافع حقوق بشری در نخستین روزهای سرکوب و با شروع روند دستگیریهای خانه به خانه و گسترده معترضان، طی ارتباط با منابع محلی مطلع و مشاهدات میدانی آنان، موفق به تایید هویت ۳۸۰ نفر از بازداشت شدگان شدند ولی در همان مقطع زمانی، همشهری (آنلاین) که یک رسانه دولتی به حساب می آید گزارشی منتشر کرد که در آن دستگیری ۳۰۰ نفر را -تنها- در شهر خفاجیه (سوسنگرد) تایید می کرد. این گزارش خود گواهی بر تعداد بسیار بالای دستگیری معترضین توسط نیروهای امنیتی است. حتی در بین دستگیرشدگان افرادی وجود دارند که در جست و جوی فرزندان خود، در مراجعه به نهادهای امنیتی، خود نیز توسط همان نهادها بازداشت شدهاند.
بر اساس گزارش های رسیده به فعالان حقوق بشری، ترس از دستگیری توسط نیروهای امنیتی، باعث شده تا بسیاری از مجروحان به مراکز درمانی مراجعه نکرده و بر اثر شدت جراحات و عفونت زخم ها، جان خود را از دست بدهند. بهمین دلیل امکان جمعآوری اطلاعات دقیقی از تعداد مجروحان و افرادی که بر اثر عدم دسترسی به خدمات پزشکی جان باخته اند، وجود نداشته است. همانگونه که طبق آخرین اخبار واصله دو جوان مجروح از شهرهای فلاحیه و معشور بر اثر شدت جراحات و ترس از مراجعه به مراکز درمانی جان خود را طی روزهای گذشته از دست دادند و خانواده آنها نیز منکر مرگ فرزندانشان براثر جراحات وارده در جریان سرکوب شدند، زیرا که نگران دفن اجساد عزیزانشان در گورهای گمنام و مجهول توسط نیروهای امنیتی بودند و به همین دلیل پیکرشان را در سکوت و به عنوان فوت شدگان کرونا، به خاک سپردند .
انتقال بازداشت شدگان به زندانهای مختلف احواز زنگ خطر دیگری را در شرایط بحرانی فراگیری کرونا در جغرافیای سیاسی ایران به صدا درآورد و باعث ایجاد موج جدیدی از شیوع کرونا در میان زندانیان محبوس شد.
طی روزهای گذشته منابع رسمی حقوق بشری از ابتلای بیش از ۲۰ زندانی در زندان شیبان احواز به کرونا خبر دادند و این امر درحالی است که مسئولان زندان با بیتوجهی عمدی به علایم و نشانههای برخی از زندانیان و امتناع از انجام آزمایش کرونا برای زندانیان مشکوک مبتلا به کرونا، موجب بروز موجی از بیماری و شیوع گسترده آن در زندان شیبان احواز شده اند. سازمان عفو بین الملل نیز طی بیانیهای نسبت به وقوع این فاجعه هشدار داده بود.
به باور فعالان حقوق بشری عدم توجه به شرایط زندانیان در زمان شیوع کرونا و نگهداری زندانیان مبتلا به کرونا در کنار سایر زندانیان و همچنین افزایش چشمگیر تعداد زندانیان، میتواند روشی جنایتکارانه برای حذف زندانیان باشد و این روش غیرانسانی در مورد زندانیان سیاسی و اتنیکی با جدیت درحال اجرا است به گونهای که با وجود اعطای مرخصی به زندانیان سایر استانها بدلیل شیوع کرونا، با مرخصی زندانیان عرب، حتی زندانیانی که سالهاست در زندان هستند و وضعیت جسمانی بسیار نگران کننده ای دارند مانند محمد عموری و حسن بیت عبدالله و همچنین زنان عرب که به شهادت سپیده قلیان برای تحت فشار قرار دادن اعضای خانواده شان که از فعالان اتنیکی هستند-به گروگان گرفته شدهاند، بهشدت مخالفت میشود.
از دیگر روشهای غیر انسانی سیستم قضایی جمهوری اسلامی تعیین وثیقههای بسیار سنگین و خارج از عرف قضایی برای آزادی زندانیان محبوس در زندانهای مملو از بازداشت شدگان است که با شرایط اقتصادی موجود فراهم کردن این مبالغ از عهده خانوادههای بازداشت شدگانی که در جریان سرکوب اعتراضات به بیکاری و فقر به زندان افتاده اند عملاً غیر ممکن است.
نهادها و سازمانهای حقوق بشری با توجه به انتشار اخبار ابتلای زندانیان عرب سیاسی و اتنیکی در زندانهای احواز به کرونا، از شورای حقوقبشر سازمان ملل متحد درخواست دارند ضمن اعزام گروههای تخصصی و بیطرف برای بررسی وضعیت زندانیان محبوس در زندانهای احواز ، وضعیت سلامتی بازداشتشدگان را بررسی کرده و مانع از کشتار بیرحمانه زندانیان سیاسی و اتنیکی توسط جمهوری اسلامی با ویروس کرونا شوند.
سازمان دفاع از حقوق بشر
هادی یونسی
آگوست ۲۰۲۱
